Douaneformaliteiten en exportdocumenten
Er zijn in Nederland diverse overheidsinstanties, die bemoeienis hebben met de import en export. Onder hen neemt de douane de meest prominente plaats in. Weliswaar speelt de douane nauwelijks nog een rol ten aanzien van het handelsverkeer binnen de EU, maar in het goederenverkeer met derde landen (= niet-EU landen) is de douane nog volop aanwezig. Reeds meer dan 400 jaar is de douane het instituut, dat speciaal is belast met het toezicht op de in-, uit- en doorvoer van goederen.
In het verleden was uitvoer enkel een ‘statistische activiteit’ voor de douane. Douane had met name aandacht voor de invoer, omdat daar de meeste bedreigingen zijn danwel heffingen moesten plaats vinden. Met de invoering van nieuwe concepten zoals het Export Control System en Authorised Economic Operator wordt deze perceptie onderuit gehaald. Met name uitvoer wordt belangrijk want op uitvoer volgt altijd invoer. Daarmee aangevend dat problemen beter aan het begin van de supply chain kunnen worden opgelost dan later. Een goede afwikkeling van de uitvoer en de controle daarop, gaat heel belangrijk worden.
Uitvoeraangifte ipv enig document
Goederen die de EU gaan verlaten moeten bij de douane worden aangegeven ten uitvoer. Een douane-aangifte gebeurt digitaal. Hiervoor heeft u een vergunning nodig van de Douane en een goedgekeurd softwarepakket. De Douane controleert de gegevens van de aangifte. U ontvangt daarop een elektronisch bericht over uw aangifte van de Douane, bijv. dat de goederen mogen worden weggevoerd of dat de Douane de goederen nog verder wil controleren.
Certificaten van Oorsprong
Sommige landen buiten de EU vragen om een CvO vanwege handelspolitieke maatregelen, zoals boycotten, importbeperkingen en importquota. Ook hoeft u in sommige landen met een CvO minder of zelfs helemaal geen invoerrechten te betalen. Daar geldt dan het MFN importtarief (most favoured nation-tarief). Zonder CvO kunt u tegen moeilijkheden aanlopen als u in een bepaald land producten wilt invoeren. Binnen de EU heeft u meestal geen CvO nodig.
Certificaten inzake goederenverkeer (EUR)
Soms is het voldoende om aan te tonen dat een product oorsprong heeft binnen de EU met name in het goederenverkeer met landen waarmee de EU een tariefpreferentie is overeengekomen. Het begrip ‘oorsprong’ is hier ongeveer gelijk aan dat bij de certificaten van oorsprong. Er zijn echter diverse aanvullende voorwaarden en uitzonderingen aan verbonden, die per verdragpartner kunnen verschillen. De aanvraagprocedure is eveneens vergelijkbaar met die voor het certificaat van oorsprong; ingevuld indienen bij de KvK, voorzien van bewijsstukken voor de oorsprong.
Gezondheidscertificaten
Voor sommige goederen wordt, ongeacht het land van bestemming, een speciaal document gevraagd om de grens te mogen passeren. De bedoeling van deze documenten spreekt welhaast vanzelf – zie de onderstaande voorbeelden.
- Gezondheidspapieren voor levende dieren. Inlichtingen hierover bij het Ministerie van Landbouw, afd. Exportbevordering.
- Gezondheidscertificaten voor vlees, af te geven door een Rijkskeurmeester.
- Verklaringen van de Plantenziektenkundige Dienst te Wageningen omtrent levende planten, bomen, struiken enz.
TIR-carnet
Een groot aantal landen (het douanegebied van de Europese Unie geldt in deze als één gebied) hebben met elkaar een overeenkomst gesloten om het internationaal vervoer van goederen per auto of met containers te versnellen. Het betreft hier de TIR Overeenkomst. TIR staat voor Transport International de Marchandises par la Route.
Voor het transport wordt gebruik gemaakt van het Carnet-TIR, dat voor het opeenvolgend overschrijden van verschillende grenzen kan worden gebruikt. Het Carnet-TIR wordt uitgegeven in boekvorm en bestaat uit een aantal formulieren (manifesten), die door middel van een omslag zijn gebundeld. De formulieren bestaan uit een gedeelte waarop de lading wordt omschreven en een gedeelte dat dienst doet voor ambtelijke aantekeningen door de douane. Een Carnet-TIR mag slechts worden gebruikt als het vervoer in de Europese Unie aanvangt en eindigt buiten de Europese Unie of het vervoer begint buiten de Europese Unie en eindigt in de Europese Unie.
ATA-carnet voor tijdelijke uitvoer
Neemt u in het buitenland deel aan een beurs of tentoonstelling, gaat u met monsters en ander demonstratiemateriaal op reis, neemt u gereedschap mee voor onderhoud bij buitenlandse klanten – of ander beroepsmateriaal – en u neemt na gebruik al die goederen weer mee terug naar uw eigen land, dan is aangifte ten uitvoer niet nodig. Buiten de EU hebt u hiervoor een ATA-carnet nodig, af te geven door de Kamer van Koophandel tegen een vergoeding. Binnen de EU is geen ATA-carnet nodig. U moet echter wel een register bijhouden als u beroepsmateriaal in verband met dienstverrichting tijdelijk overbrengt naar een andere lidstaat.
Fenedexpress
Hieronder vindt u het laatste artikel uit Fenedexpress over 'Douanedocumenten'
Exportadvisering
op Maat
Succesvol
coachingstraject bij KROHNE Altometer
Afgelopen jaar heeft de firma KROHNE Altometer een intensief
coachingstraject, in het kader van 'Exportadvisering op Maat' van
Fenedex, doorlopen. Eerder was tijdens een douanecontrole bij KROHNE
gebleken dat men onvoldoende inzicht had in de interne
douaneprocessen en verplichtingen waardoor KROHNE risico's zou
kunnen lopen. Fenedex spreekt met Niels Braat, verantwoordelijk voor
douanezaken bij KROHNE en met coach Lammert de Jong over de
ontwikkeling die KROHNE heeft doorgemaakt.
KROHNE Altometer maakt onderdeel uit van de Duitse KROHNE
Groep. De KROHNE Groep is actief in het ontwikkelen, produceren en
verkopen van flow-,level-, temperatuur-, analyse- en drukmeters
wereldwijd. Deze producten worden in verschillende industrieën
toegepast, zoals de (petro)chemie, water/afvalwater, papier, staal,
energie, Olie&Gas, farmaceutische en voedings- en
genotsmiddelenindustrie
Wat
ging er intern niet goed?
Niels:
Zowel aan de ingaande als de uitgaande kant waren er zaken die niet
geheel goed gingen.
In
korte tijd zijn we snel gegroeid. Voorheen kochten we hoofdzakelijk
in op de Europese markt. Sinds een aantal jaren is er sprake van een
toenemende inkoop van producten uit Azië met als gevolg steeds meer
import-transacties. Het vervoer en de inklaring hadden we geheel
uitbesteed aan een logistieke dienstverlener, waardoor we weinig
zicht hadden op de inkomende zendingen. We voelden ons er eigenlijk
niet verantwoordelijk voor. Bij een controle door de douane bleek dat
er onder een verkeerde goederencode werd ingeklaard. De douane
startte een onderzoek en stelde vragen waardoor het inklaringsproces
aanzienlijk vertraagde. Dit had uiteindelijk zijn weerslag op de
productie in Dordrecht.
Ook
aan de uitgaande kant liep niet alles even vlekkeloos. We hadden een
'domproc-vergunning' waardoor we niet per zending een uitvoeraangifte
hoefden
te maken. We konden volstaan met een collectieve maandelijkse melding
achteraf aan het CBS. We hoefden alleen een stempel op de documenten
te zetten. Het was een routinehandeling geworden waarvan niemand
eigenlijk wist wat het precies betekende.
Dit
ging goed totdat deze douaneregeling werd afgeschaft en we weer onder
toezicht van de douane kwamen. Toen bleek dat we de douaneprocessen
en verplichtingen niet goed in kaart hadden, waardoor we risico's
liepen.
Hoe
verliep het coachingstraject?
Niels:
Via
Fenedex zijn wij in contact gebracht met Lammert de Jong, logistiek
manager Douane, EMEA bij Du Pont de Nemours ( Nederland ) B.V. en
adviseur op
het gebied van douanezaken. Deze heeft in het kader van
'Exportadvisering op Maat' van Fenedex eerst een intakegesprek
gevoerd met ons. Op basis daarvan heeft hij een inventarisatie
gemaakt van aandachtsgebieden met aanbevelingen voor het management.
Lammert:
Het
begint bij het management. Het is essentieel dat het management zich
bewust wordt van de risico's en de noodzaak inziet van aanpassingen.
Ik heb de aanbevelingen voortkomend uit het intakegesprek aan het
management van KROHNE gepresenteerd en hier werd positief op
gereageerd. Dit was het begin van een intensief coachingstraject, dat
bestond uit 1-op-1 adviessessies en incompany trainingen over onder
andere Incoterms, tariefindeling, oorsprongsbepaling en douanewaarde.
Wat
is er zoal veranderd in de interne douaneprocessen?
Niels:
We hadden nauwelijks interne controle op de Confirmation of Exit
(CoE), het bewijs dat de goederen de EU hebben verlaten. Hierdoor
hadden we veel openstaande zendingen. Met de kennis en het bewustzijn
dat we inmiddels hebben, is hiervoor een standaardprocedure
ontwikkeld. We
volgen sindsdien wekelijks onze CoE op en indien deze niet
binnen een aantal dagen terugkomt, verzamelen we zelf bewijsmateriaal
om zuivering bij de Douane te regelen. Dit kost ons wel gemiddeld zes
uur per week, maar
zorgt dat we op dit punt"In control"zijn.
Verder
heeft 'Douanezaken' een meer centrale functie gekregen binnen onze
KROHNE- vestiging. Iedere importzending wordt nu via één
kanaal aangemeld waarna de vervoerders hun inklaringsinstructies
ontvangen. Er zijn nieuwe BTI's (Bindende Tarief Inlichting)
afgegeven, waardoor de juiste goederencodes worden gehanteerd.
Verder
zien we dat er, doordat onze general manager in Dordrecht inmiddels
verantwoordelijk geworden is voor alle vijftien productievestigingen,
langzamerhand ook op Europees niveau meer bewustzijn komt voor
douanezaken.
Lammert:
Het is uiteindelijk de verantwoordelijkheid van de onderneming om
processen onder controle te krijgen. Het bedrijf moet discipline
ontwikkelen en meer naar een systeem van self assessment toegroeien
door kritisch naar interne processen te kijken en bevindingen te
evalueren. Een jaarlijkse (externe) audit is een goede tool hiervoor.
Je wordt dan gedwongen om processen te bekijken en zo nodig aan te
passen. Het houdt je scherp en up-to-date. In opdracht van KROHNE
voer ik nu jaarlijks een audit uit.
Wat
waren leermomenten?
Niels:
Het was eigenlijk een aaneenschakeling van leermomenten. Binnen
ongeveer een half jaar hebben wij de aanbevelingen van de coach
doorgevoerd in onze organisatie. Dit heeft er op de korte termijn
voor gezorgd dat de organisatie zich bewust is geworden van de
risico's en dat we nu compliant zijn voor wat betreft onze
douaneverplichtingen. Op de lange termijn zijn we voorbereid op wat
komen gaat.
Hoe
blijf je op de hoogte van alle ontwikkelingen op douanegebied?
Niels:
Ik
overleg nog regelmatig met Lammert over allerlei zaken. Door het
delen van je praktijkervaringen en kennis hou je elkaar up-to-date.
Je kunt nooit specialist zijn op alles; door te sparren met elkaar
kom je erachter dat je eigen oplossing niet altijd de beste is.
Lammert:
er
zijn een aantal goede bronnen voor het verkrijgen van informatie,
zoals de Market Access Database, InenUitvoer, nieuwsbrieven van de
grotere Belasting - en Advies kantoren en de wekelijkse
nieuwsbrieven van de Europese Commissie. Ook op Douane actueel, een
rss feed van de douane, wordt regelmatig nieuwe informatie geplaatst.
Vergeet ook niet de seminars van de verschillende
brancheorganisaties, Kamer van Koophandel en Economische
Voorlichtings Dienst en actuele workshops en voorlichting door
Fenedex.
Niels:
Het ontbreekt nog aan een actieve informatiestroom vanuit de douane
over veranderingen in douanewetgeving. Hierdoor kost het veel tijd en
moeite om alles te blijven volgen.
Zou
je dit coachingstraject bij anderen aanbevelen?
Niels:
Absoluut. De praktische benadering van de coach, het stellen van
de juiste vragen en het sparren: dit alles vormt een ideale
combinatie om deze lastige materie onder de knie te krijgen. Doordat
Lammert de adviessessies en trainingen zelf voor zijn rekening nam,
kreeg hij een goed beeld van ons bedrijf en onze manier van werken.
Hierdoor kon hij zeer gericht adviseren en ondersteunen.
Praktisch
was ook dat een accountmanager van Fenedex aanwezig was bij het
intakegesprek. Fenedex beschikt over een goed zicht op de
verschillende specialismen en hoe deze op elkaar inspelen. Daardoor
heeft zij een overall blik die nuttig is bij het in kaart brengen van
de diverse knelpunten.
Lammert:
Je merkt dat er veel behoefte is bij bedrijven aan praktijkkennis; de
theorie van allerlei regelingen is met een paar muisklikken wel te
vinden, maar het gaat om de achtergronden van regelingen en de
specifieke betekenis voor een individueel bedrijf, om deze theorie te
integreren in een goed bedrijfsproces. Doordat ik al veel bedrijven
begeleid heb kan ik situaties goed vergelijken Dit helpt mij om tot
de meest praktische oplossingen voor bedrijven
te komen.
Zijn
er dit jaar nog nieuwe ontwikkelingen op het gebied van
douane-planning waar jullie op in spelen?
Niels:
Wij zijn momenteel bezig met de aanvraag voor de status van
'known consignor' (bekende afzender) voor luchtvrachtzendingen.
Verder overwegen we om op termijn ook op te gaan voor de
AEO-certificering. Hiermee wordt bij de bouw van onze nieuwe
bedrijfshal ook al rekening gehouden.
Fenedex
Exportadvisering op Maat
Er
zijn diverse mogelijkheden voor een advies op maat via Fenedex: van
een sparringsessie met collega-exporteurs bij u op kantoor, tot een
btw-consult via skype. Het afgelopen jaar zijn er op het gebied van
BTW, douane en commerciële vraagstukken, adviestrajecten
gerealiseerd. Bijvoorbeeld op het gebied van:
-
BTW: abc-transacties,
verleggingsregeling, intercompanytransacties en grensoverschrijdende
diensten
-
Douanezaken:
indeling goederencodes, exportcontrole, doaunewaarde
-
Commercieel
beleid: opzetten van een internationaal verkoopnetwerk, het omgaan
met exclusiviteit bij distributeurs.
Uniek
aan deze advisering op maat is de inzet van specialisten die vanuit
de praktijk uw situatie beoordelen, deze met u bespreken en
vervolgens aanbevelingen doen.
Referenties
Nedap
Retail, Sanquin Bloedvoorziening, Eijkelkamp Agrisearch Equipment,
Farm Frites
CRH
Mobile Fencing, Skytron, Humarbo, Van Ommen
Interesse?
Neem
dan contact op met uw accountmanager via 070-3305680. Wij maken graag
een vrijblijvende offerte voor u.